Demagogie rond de situatie in Ceuta was onverantwoordelijk – Toekomstige crisissen vereisen Europese eenheid
Door te spreken over “het opschorten van Schengen” of “massale migratiestromen” zonder de realiteit in Ceuta te erkennen, draagt men bij aan de politieke instrumentalisering van migratie.
De crisis bleef beperkt tot Ceuta en vrijwel iedereen werd binnen enkele uren teruggebracht naar Marokko. Toch kozen sommige leiders voor identitaire retoriek.
Ceuta legt zo een breder probleem bloot: Europa kan crisissen niet verdeeld het hoofd bieden.
Grenscrisis & politiek opportunisme
Op 30 en 31 juli 2026 probeerden bijna 72.000 migranten de enclave Ceuta te bereiken, na de grootschalige verspreiding van valse geruchten, maar ook in de hoop om in Europa een beter leven te vinden.
Een zware menselijke en politieke tol
141 doden, voornamelijk door verdrinking;
spanningen tussen EU-lidstaten;
een golf van populisme, identitaire politiek en uitspraken die goed aankomen bij het eigen kiespubliek over een vermeende “vloedgolf van mensen” die klaar zou staan om Europa te “overspoelen”, breed uitgedragen door Trump en Bardella.
Tweeëntwintig Europese leiders veroordeelden de aanpak van Spanje en riepen op tot een strenger migratiebeleid. Onder de meest prominente stemmen waren deze van de Italiaanse premier Giorgia Meloni en de Deense premier Mette Frederiksen.
En in België:
de N-VA pleitte voor strengere grenscontroles;
Vlaams Belang (VB) en de MR riepen op tot de tijdelijke uitsluiting van Spanje uit de Schengenzone.
Toch bleef de crisis strikt beperkt tot Ceuta
De migranten zouden het Spaanse vasteland niet over zee hebben kunnen bereiken zonder geldige paspoorten en visa. Vrijwel iedereen werd binnen enkele uren teruggebracht naar Marokko.
Uiteindelijk bereikte geen van deze migranten het Europese vasteland.
Belangrijke elementen werden grotendeels over het hoofd gezien:
het verlies van mensenlevens in deze tragedie;
de mogelijke rol van mensensmokkelaars;
de passieve houding van de Marokkaanse autoriteiten.
En ook het geheugen is selectief:
Griekenland, Polen en Italië hebben zelf een beroep kunnen doen op Europese solidariteit toen zij te maken kregen met crisissen of met de instrumentalisering van migratie: Griekenland in 2020 tegenover Ankara, Polen in 2021 tegenover Minsk en Italië in 2023 tijdens de crisis op Lampedusa.
Denemarken heeft steun gekregen van Spanje in de Groenlandkwestie.
De Oost-Europese staten versterken hun verdediging tegen Russische drones samen met hun Europese bondgenoten.
Verdeeldheid heeft een geopolitieke prijs
De hernieuwde dreigementen van Trump om Groenland te annexeren zijn daarvan een voorbeeld. Een Amerikaans oliebedrijf dat met hem gelieerd is, heeft inmiddels al boorapparatuur naar Groenland gebracht zonder toestemming van de lokale overheden.
Europa kan zich niet langer naar gelang van de crisissen opsplitsen
Laten we de buitensporige reacties die losstaan van de realiteit, hypocriet zijn en ingegeven worden door electorale belangen, afwijzen: ze bieden geen enkel antwoord op de structurele uitdagingen van het Europese migratiebeleid.
Spanje heeft de crisis alleen moeten aanpakken en er kunnen zich, net als in andere EU-landen aan de buitengrenzen, nog altijd nieuwe migratiecrisissen voordoen.
In Ceuta blijven oproepen om de grens over te steken, die massaal via sociale media worden verspreid, momenteel nog steeds een bron van bezorgdheid.
Daarom pleiten wij voor:
Minder uitbesteding aan derde landen: Hoe meer de EU afhankelijk is van buitenlandse staten, zoals Marokko, om migratie te beheren, hoe kwetsbaarder ze wordt voor de instrumentalisering van migratie.
Respect voor de mensenrechten: Deze zijn universeel en onvervreemdbaar.
Het behoud van de Schengenzone: Vrij verkeer is een pijler van de Unie en een recht van werknemers. Het mag geen speelbal worden van politici die electorale winst nastreven. Laten we daarentegen onze buitengrenzen samen beheren.
Europese solidariteit en eenheid: Het is tijd om werk te maken van een echt Europees federalistisch project, met een gemeenschappelijke koers en de middelen om samen op te treden op het gebied van migratie, grenzen en buitenlands beleid.
Hoe kun je actie ondernemen?
Sluit je bij ons aan en werk mee aan een sterker en federaal Europa, met duidelijke besluitvormingsstructuren en Europese eenheid wanneer we worden geconfronteerd met externe bedreigingen voor onze territoriale integriteit, vrede en welvaart https://volt.team/simple-join/nl-BE.
Sluit je aan bij Volt’s We Are 1 Million-initiatief: